ODTÜ'lü Astrofizikçi Nasıl IŞİD'e Katıldı?

Dünya ODTÜ'lü astrofizikçi Raşid Tuğral'ın IŞİD'li bir teröriste nasıl dönüştüğünü tartışıyor. Gökyüzü fotoğrafları National Geographic tarafından yayınlanan, Finlandiya'da yüksek lisans okuyan ansak sonrasında Suriye'ye geçip IŞİD'e katılan Tuğral 4 ay önce öldürüldü. 

ODTÜ'lü Astrofizikçi Nasıl IŞİD'e Katıldı?

Dünya ODTÜ'lü astrofizikçi Raşid Tuğral'ın IŞİD'li bir teröriste nasıl dönüştüğünü tartışıyor. Gökyüzü fotoğrafları National Geographic tarafından yayınlanan, Finlandiya'da yüksek lisans okuyan ansak sonrasında Suriye'ye geçip IŞİD'e katılan Tuğral 4 ay önce öldürüldü. 

ABD hükümeti tarafından finanse edilen Voice of Amerika (Amerika’nın Sesi) tarafından yayımlanan "DAEŞ’in Tuzağına Düşüş” başlıklı haberde 2014 yılında ODTÜ Fizik Bölümü’nden mezun olan ve aynı yıl Finlandiya'nın Jyvaskyla Ünivesitesi'nde Fizik Bölümü'nde yüksek lisans öğrenimine başlayan, sonrasında terör örgütü IŞİD’e katılan Raşid Tuğral anlatıldı. 

Amerika’nın Sesi tarafından yayınlanan haberde Türkiye’deki dindarlık üzerinden yorumlar da yapılırken haberde yer alan ayrıntılar dikkat çekti. Raşid Tuğral'ı inceleyen haberler Newsweek dergisinde de yapıldı. 3 kardeşten ortancası olan Raşid Tuğral, Ankara’nın Sincan İlçesi’nde eğitime önem veren dindar bir ailede büyüdü. Lise öğretmenliği yapan babası Süleyman Tuğral’ın Türk edebiyatı üzerine doktora derecesi bulunurken, ağabeyi bilgisayar mühendisi ve bestesi, amcası matematik profesörü, kız kardeşi ise öğrenciliğine devam ediyor. Süleyman Tuğral 2008-2014 yılları arasında muhafazakar düşüncelerini, İslam ile ilgili görüşlerini ve şiirlerini internet üzerinden bir blogda paylaşırken Tuğral’ın Kuran’da Değer Sistemi başlıklı doktora tezi çalışmasında radikal İslam’a destek veren, Allah'a ve Hz. Muhammed’e inanmayan Yahudiler ile Hıristiyanlar'ın 'lanetli’ olduğunu ve acı veren bir cezanın onları beklediğini içeren ifadeleri dikkat çekiyor. Haberde Raşid Tuğral’ın dindar ailelerin sıkça yaptığı gibi ailesi tarafından Kuran kursuna gönderildiği de belirtildi.

2007 yılında Türkiye’nin Harvard’ı olarak bilinen Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nin (ODTÜ) Fizik Bölümü’ne giren Tuğral’ın okul arkadaşlarından Nihat Çelik, Raşid’in okuldaki laik ortamla muhafazakar ev yaşantısı arasında büyük zıtlıklar olduğuna vurgu yapıyor. Raşid, okulda astronomi, fotoğrafçılık alanlarına duyduğu ilgi ve esprili kişiliği ile tanınırken güvenlik nedeniyle kimliğinin açıklanmasını istemeyen bir profesörü onun deha olduğunu, mükemmel sorular sorduğunu, fakat iyi bir öğrenci olmadığını, disipliniz olduğunu ve çoğu zaman dersleri kaçırdığını söylüyor. Tuğral’ın Astronomi Topluluğu’nda yakın arkadaşlık kurduğu Utku Borataç birlikte TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi'nin yıllık Gökyüzü Gözlem Şenliği’nin düzenlenmesine yardımcı olduklarını ifade etti. 

Raşid Tuğral, astronomi fotoğraflarıyla National Geographic dergisinde yer aldı, 2012 yılında NASA’nın açtığı fotoğraf yarışmasına katıldı. Kedileri çok seven Tuğral, sosyal medyada Nükleer Kedi ismini kullanmaya başladı.

Güvenlik nedeniyle Raşid Tuğral’la ilişkisinin bilinmesini istemeyen diğer bir arkadaşı "Sürekli espri yapar, her şeyle dalga geçerdi. Bir kere okula tayt giyerek geldi. Bir keresinde yarı çıplak halde, şortla geldi” ifadeleri kullanırken, arkadaşları visikletçi, trekking’ci, dağcı ve yüzücü olan Raşid’in fiziksel gücünün sınırlarını zorlamayı sevdiğini belirtiyor. Aynı arkadaşı Raşid’in bir defa sıkıldığı için Ankara’dan 262 kilometre uzaklıktaki Konya’ya gittiğini belirtiyor. 

Tuğral, ODTÜ’de İslami yaşam biçimini, ibadetlrini devam ettirirken kendisi gibi olmayanlarla da vakit geçirdi. Radikal İslamcıların hedefi olmak istemediği için ismini açıklamayan bir arkadaşı "Birgün arkadaşlarla beraberdik ve içki içiyorduk. Raşid bizimle içmedi. Ama içmediği için de kendisiyle dalga geçti” diyerek durumu ifade etti. Ancak Raşid Tuğral, zamanla laik arkadaşlarından uzaklaştı, IŞİD öğretileri gereği saçlarını ve sakallarını uzattı. Sosyal medyada da görüşlerini ifade etmeye başladı. Okul arkadaşı Nihat Çelik, Raşid’in ODTÜ mescidinde dha fazla zaman harcamaya başladığını, Kuran’ı kelime kelime incelediğini, Mescit Grubu’nun onun radikalleşmesinde rol oynadığını, 2014’ün ilkbaharında aynı gruptan biriyle Irak ya da Suriye’ye gittiğini ancak Raşid’in yanındaki kişiye ne olduğunun bilinmediğini söyledi. Raşid Tuğral’ın zaman zaman Mescit’te imamlık yaptığı da ifade edilirken Tuğral bir süre sonra cihat yanlısı olduğunu dile getirmeye başladı, Suriye’de ölen sivillerden ise Suriye, Rusya ve ABD önderliğindeki koalisyon güçlerini sorumlu tuttu. 

Finlandiya’daki okul arkadaşları Raşid’i derslerine gitmediğini, vaktinin çoğunu camide veya evde internette geçirdiğini ifade ediyor. Raşit Tuğral’ın bazı davranışlarının şüphe yaratması kampüs dışında polis tarafından sorgulanmasına neden oldu. Vaktini geçirdiği caminin imam ise, Raşid’in gece geç saatlerde camiye geldiğini, kimseyle konuşmadığını, bu nedenle onunla tanışmadığını, polisin hakkında bilgi aldığını belirtirken davranışlarını şüpheli bulması durumunda şikayet edeceğini ifade ediyor. 

ODTÜ’lü dahi IŞİD’e katılmadan önce Ankara’daki evine gitti ve ailesine 10 Ocak gecesini arkadaşlarıyla birlikte geçireceğini söyledi. Ardından küçük sırt çantasını hazırlayarak Suriyeye doğru yola çıktı ve "Allah'ın izniyle yola çıktım” paylaşımını yaptı. Hiç yanından ayırmadığı kamerasını unutmasına rağmen kamerasını yanına almak için de dönmedi. Sonrasında sosyal medya paylaşımında yaşadıklarını anlatan Raşid artık IŞİD ile birlikteydi. Tuğral sosyal medyada yayınladığı mektubunda yeni adının Abu Huraira yani Kedilerin Babası olduğunu da söyledi. IŞİD’i eleştiren Tuğral “muhacirler “ olarak sorunları ellerinden geldikçe düzelteceklerini de söylüyordu. IŞİD tarafından saflarına katılan yabancı teröristler için muhacir tanımı sıkça kullanılıyor. 

IŞİD’de ilk görevi sağlık hizmeti vermek olan Tuğral, çatışmaları anlatırken IŞİD’in kafa kesmesi, işkence yapması, özellikle Yezidi kadınları seks kölesi olarak kullanmasını savunan paylaşımlarını sosyal medyada sıklıkla yapıyordu. Raşid Tuğral, kafa kesmenin korkutma ve stratejik amaçlı olarak yapıldığını söylemeyi de ihmal etmiyordu. 2015 yılında Kürt militanlar ilçe çatışırken yaralanan Raşid tedavi için Rakka’ya gitti ve aynı yılın Mayıs ayında IŞİD’in Türkiyeli destekçisi Ayşe Zevra Et-Türki ile evlendi. IŞİD’in ODTÜ’lü cihatçısı örgütün yabancı cihatçılara evlenmek için dört ay verdiğini, bir ev ile eş, çocuklar için mali destek sağladığını da sosyal medyadan yazıyordu. Raşid sosyal medya paylaşımlarını evlenmesiyle birlikte azaltsa da Borataç, terör örgütüne katılan Tuğral’ı dönmesine ikna edebilmek için sosyal medyadan ona ulaşmaya çalıştı ve neden paylaşımlarını durdurduğunu sordu. Tuğral, yeni evlendiğini ve eşinin sosyal medyada vakit geçirmesini kıskandığını söyledi. Borataç, söylediklerinin şaka mı ciddi mi olduğunu anlamadığını ifade ediyor. Sosyal medyada yaptığı paylaşımlar onun zaman geçtikçe daha da radikalleştiğini gösteriyordu. Ancak zaman zaman bilimsel paylaşımlar da yaptı. Bilim insanlarının çalışmalarından övgüyle söz etti ama onları İslam’a çağırmayı ihmal etmedi. Nobel Ödülü alan Amerikalı fizikçi Walter Kohn ile de tanışma fırsatı bulan Raşid, Kohn 2015’te öldükten sonra, "Ne yazık ki, bir gayri-müslim olarak cehenneme bir bilet aldı” sözlerini kullandı.

IŞİD’in sosyal medya sayfalarından alınan bilgilere göre Raşid Tuğral, Ağustos ayı başlarında Rakka’nın kuzeyinde ABD destekli Kürtlerle yapılan çatışmada oldu. Süleyman Tuğral, Amerika’nın Sesi’ne verdiği kısa röportajda gelininin oğlunun öldüğünü telefonla haber verdiğini ve Raşid’in Suriye’de gömüleceğini söylediğini belirtti. Süleyman Tuğral, muhabirlere oğlunun cenazesini almak istediğini, Türk yetkililerden olayı soruşturmalarını istediğini, olayı Ankara’da savcılığa götürdüklerini aktardı. Tuğral, oğluyla ilgili daha fazla konuşmayı redderken diğer yakınları da konuyla ilgili röportaj taleplerini geri çevirdi. 

Raşid Tuğral’ın Twitter hesabı bloke edilse de Facebook hesabı hala açık. Tuğral’ın Facebookt’taki son mesajı ise ölümünden bir ay sonra, 31 Ağustos tarihinde yayınlandı. Mesajda, "Eğer burada uzun bir zaman yazmazsam, bilin ki bu dünyadaki sürem doldu ve ahirete kavuştum. Allah’ın beni şehit olarak kabul etmesi için dua edin. Bu mesaj otomatik olarak kurgulandı. Ahirette görüşeceğimizi umarım.” ifadeleri yer aldı. 

İngiltere’deki Keele Üniversitesi’nde çalışmalarını sürdüren Türk akademisyen Salih Doğan, Amerika’nın Sesi’ne verdiği demeçte Türkiye’den binlerce kişinin IŞİD’e katıldığını, IŞİD’e katılanların ortak bir yanının Suriye’deki rejimin zulüm ve vahşeti olabileceğini ancak herkesin farklı nedenlerle hareket edebildiğini söyledi.

Doğan’a göre, bazı kişiler muhafazakar ailelerden geldiği için IŞİD’e ve cihat ideolojisine sürüklenebilirken, bazıları haksızlıklara tepki olarak katılıyor. Doğan, bir grubun da  terör örgütüne sosyal statü veya maddi kazanç sağlamak için katıldığını ekliyor. Doğan, "Bu insanların bu hale gelmesi korkunç bir şey. Sanıyorum buradaki temel güdü insanın içindeki ve duygusal dünyasındaki bir boşluğu doldurma arayışı” ifadelerini kullandı.

Raşid Tuğral’ın Astronomi Topluluğu’ndan arkadaşı Borataç Raşid ile ilgili soruları hala düşünüyor, arkadaşının IŞİD propagandası ve vahşetine nasıl katıldığını, yolunu nasıl şaşırdığını hala merak ediyor. ODTÜ’den arkadaşı Nihat Çelik, Raşid Tuğral’ın iki farklı dünya arasına bir köprü kuramadığını dile getirirken "Bir tarafta din, diğer tarafta bilim. Kendi kafasının içinin çok karmakarışık olduğunu düşünüyorum. Raşid’in iç dünyasının çok karanlık olduğuna inanıyorum. IŞİD’e katılmasından önce de bunu hissediyordum” ifadelerini kullanıyor. 


İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.